MAKALELER

Anksiyete Bozukluğu Neden Olur?

Anksiyete Bozukluğu Neden Olur?

Son zamanlar da doktora giden birçok hasta için anksiyete bozukluğu teşhisi konuluyor. Sadece anksiyetenin belirtileri hakkında bilgilendirilen hastaların sormadığı çok önemli bir soru var “Anksiyete bozukluğu neden olur?” Her hastalığın ortaya çıkış sebepleri vardır, bu sebeplere göre tedavisi belirlenir. Örneğin grip hastalığının sebebi, mikrop ve grip virüslerinin insan vücuduna girmesidir. Bu sebepler iyileşmede kullanılacak tedavinin içeriğinin belirlenmesinde kilit olmaktadır. Anksiyete bozukluğunun nedenleri de araştırılıp bulunduğunda doğru tedavi yöntemi ile iyi iyileşme süreci gerçekleşecektir.

 

Biyolojik nedenler: Anksiyete bozukluğunun diğer rahatsızlıklar gibi biyolojik sebepleri vardır. Bu sebepler biraz karışık olabilir, kısaca bahsedecek olursak anksiyete bozukluğunun oluşumunda nörotransmiterların etkili olduğu birçok araştırmada gösterilmiştir. Nörotransmitterlar ise beynimizde bulunan nöronların (hücrelerin) haberleşmesini sağlayan kimyasallardır. Bu kimyasalların isimleri norepinefrin, seratonin ve γ-aminobutyric asit (GABA) dır. Yapılan araştırmalar bu kimyasallar sisteminde anormalliklerin oluşmasının anksiyetenin oluşumunda rol oynadığını göstermektedir. Bunun yanı sıra kaygı ve korkunun beynimizin bazı bölgelerinde oluşmaktadır. Birçok hayvan deneyinde kaygı ve korkunun beynimizin noradrenerjik sistemin ana hücreleri ponstaki locusceruleus bölgesinde oluştuğunu göstermiş ve bu bölgenin uyarılmasıyla korku ve kaygının oluştuğu bulunmuş. Bu bölgenin çıkarılmasıyla hayvanlarda korku ve kaygının oluşmadığı ortaya çıkmıştır. Genel olarak anksiyetenin beynimizin bazı bölgelerinde üretildiğini ve yukarda bahsettiğimiz kimyasalların salınımındaki anormallik sonucu oluştuğunu söyleyebiliriz. Bu alanda yapılan araştırmalar çok yeni olup yeterli değildir.

 

Psikolojik nedenler: Kaygı, oluşabilecek tehditlere karşı bir uyarı niteliğindedir. Anksiyete bozukluğu ise yaşanan kaygının yoğunluğun da ve sıklığının da çok artış olmasıdır. Kişilerin günlük işlerini dahi yapamaz hale gelmesine sebep olur. Davranışçı kuramlar olumsuz anne baba tutumlarının anksiyete oluşumunda tamamen olmasa da önemli ölçüde etkili olduğunu söylüyor. Bu olumsuz anne baba tutumları çocukların model alma ile öğrendikleri davranışlardır. Bu tarz ebeveynler dünyanın olumsuzluk ve tehlikelerle dolu olduğunu güven vermediğini çocuklarına aşılıyorlar. Anne ve babalar, çocuklarının dünyayı tanıma ve kontrol etmeleri konusunda kaygılı davranışlar gösterip, engelleyici tutumlar sergilemektedirler. Bu tutum ve davranışlar ilerde anksiyete bozukluğu olma ihtimali olan çocuklar yetiştirmelerine sebep olabilir.

 

Sosyal nedenler: Stres oluşturan yaşam olayları hayatı daha olumsuz ve tehlikeli görmemize sebep olabiliyor. Nedir bu yaşam olayları? Bir yakının kaybı, boşanma, ayrılık, evlilik, taşınma, işten çıkarılma ve iş hayatında karşılaşılan zorluklar olabilir. Örneğin, bir yakınınızı trafik kazasında kaybettiniz. Sonrasında trafiğin tehlikeli olduğunu düşündünüz ve trafiğe çıkarsanız sizin de aynı felaketle karşılaşacağınız hissine kapıldınız. Bu olay sonrasında trafiğe çıkmak istemeyebilirsiniz. Arabaya binmek ve seyahat etmek kaygı duymanıza sebep olabilir. Karşılaştığınız stres verici olayların her zaman olacağını ve sizin baş etmede çaresiz kalacağınızı düşünmeniz bu rahatsızlığa yakalanmanıza neden olabilir.

 

Biyolojik, psikolojik ve sosyal nedenlerin birçoğu bir araya gelerek anksiyete bozukluğunu oluşturuyor. Tedavi edilmesi gereken bu rahatsızlık bilişsel davranışçı terapi yöntemi kullanılarak yüksek başarı oranı ile tedavi edilebiliyor. Siz neden hala bekliyorsunuz?

Psk. Didem Tekin Meriç

© 2014 Bahar Psikoloji Danışmanlık, Eğitim ve Yayıncılık A.Ş.