MAKALELER

Narsistik Liderler Kendilerine Neden Aşırı Güvenme Eğiliminde Olur?

Narsistik Liderler Kendilerine Neden Aşırı Güvenme Eğiliminde Olur?

Örgütleri adına büyük kararlar vermek zorunda olan liderler için aşırı güven, felakete neden olabilir. Araştırmalar uzun zamandır, kendine aşırı güvenmenin, gerçekten bildiğimizden daha fazla şey bildiğimizi düşünerek karar vermeye sebep olabileceğini gösterdi.

Aşırı güven çok zaralı bir özelliktir. “Psikoloji Araştırmaları Birliği üyesi Daniel Kahneman verdiği bir roportajda sihirli bir değneğim olursa neyi ortadan kaldırabilirdim, sorusuna “aşırı özgüven” cevabını vermiştir.

Yeni araştırmalar aşırı güvenin narsisizm ile güçlü bir şekilde bağlantılı olduğunu ve narsisistik insanların oldukça güçlü hissettiklerinde ortaya çıktığını gösteriyor. Üstünlük ve hak sahipliği iddia eden takdir edilmek için sürekli bir arzusu olan narsisistik patronların riskli kararlar veme olasılığı daha yüksektir.

Gürcistan merkezli yapılan dört çalışma boyunca psikoloji bilim adamları Lee A. Macenczak, Stacy Campbell, Amy B. Henley ve W. Keith Campbell, narsisizm ile aşırı güven arasında bir ilişki saptadı. Son derece narsisistik insanlarda iktidar olma hissi bulunurken, yeteneklerine daha da fazla güvendikleri bulundu.

Narsisistler, gerçek ile uyuşmayacak şekilde eşsiz olduklarını, diğerlerine kıyasla daha akıllı olduklarını, fiziksel olarak daha cazibeli olduklarını düşünür.

Yapılan çalışmalarda, kendilerine aşırı güvenen insanların daha güçlü hissettikleri bulunmuş. Diğer deneylerle tutarlı olarak, "narsisizm her tür aşırı güvenin önemli bir yordayıcısı olarak bulundu." Son derece narsisistik insanlar güçlü hissetmek için harekete geçirildiğinde aşırı güven oranları daha da yükseldi.

Aşırı güven, narsistlere veya güçlü kişilere özgü değildir. Yapılan çalışmalarda kişilerden kendilerini değerlendirmeleri istendiğinde kendileriyle ilgili şişirilmiş görüşlerinin olduğu saptanmış.

Liderleri inceleyen geçmiş literatür, narsisistlerin örgütlerde genellikle lider olarak ortaya çıktığını gösteriyor.

Karar mekanizmasının doğru bir şekilde kontrol edildiğinden emin olmak için, liderlerin kendilerinin farkında olduklarından emin olmak gerekiyor. Kendilerini gerçekçi bir şekilde değerlendirebilecek zihinsel süreçlerinin geliştiğinden emin olunmalıdır.

NOT: Bu metin, Psikoloji Araştırmaları Birliği’nin resmi sitesindeki “Why Narcissistic Leaders Are Prone to Overconfidence” adlı makaleden faydalanarak oluşturulmuştur.

Psk. Seda Nur Bilici

© 2014 Bahar Psikoloji Danışmanlık, Eğitim ve Yayıncılık A.Ş.